Brak przyczyny zewnętrznej decyzją ZUS

Witam

Wczoraj otrzymałem decyzję z ZUS o odmowie przyznania jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej. Uzasadnieniem decyzji jest nie uznanie wypadku za wypadek przy pracy. Zespół powypadkowy sporządzając protokół uznał wypadek za wypadek przy pracy. Natomiast ZUS daną dokumentację podważa ? Wypadek polegał na upadku ze schodów. ZUS wskazuje iż nie wystąpiła przyczyna zewnętrzna wypadku przy pracy. Faktycznie w protokole pojawia się stwierdzenie iż nie jestem w stanie powiedzieć co spowodowało upadek. Ale jestem zdrowy na nic nie choruję więc nie wystąpiła żadna przyczyna wewnętrzna. Czy uzasadniając w odwołaniu iż przyczyną było nieanatomiczne stąpnięcie które spowodowało utratę równowagi lub niefortunne ułożenie stopy na schodach może zostać uznane. Co dzieje się z takim odwołaniem czy sąd uzna dopowiedzenie do protokołu ? Czy nie wskazanie konkretniej nazwy przyczyny zewnętrznej jak np. poślizgnięcie, potknięcie dyskwalifikuje kwalifikację wypadku ? Jeśli według mnie nie wystąpiła żadna przyczyna wewnętrzna można z góry założyć iż wypadek spowodowała przyczyna zewnętrzna ? Przyczyna zewnętrzna jest określana jako przyczyna sprawcza, gdyż powinien to być taki czynnik który wśród zespołu przyczyn rozstrzygnął o powstaniu szkodliwego skutku bez którego zaistnienia zdarzenie nie nastąpiłoby zaś powstała szkoda na osobie byłaby wyłącznym skutkiem wystąpienia przyczyn wewnętrznych. Czy według tego rozumowania upadek ze schodów to przyczyna zewnętrzna ???????

Za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć (…) art. 3 Ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. 2009 r. Nr 167 poz. 1322). Proszę przeczytać tą definicję, zauważy Pan, że mamy tu do czynienia z przesłankami prawnymi, „zdarzenie musi być nagłe”, które zostało wywołane „przyczyną zewnętrzną” i przede wszystkim musi powodować „uraz”. Ponadto zdarzenie to musi nastąpić np. podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zwykłych czynności lub poleceń przełożonych, podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika czynności na rzecz pracodawcy, nawet bez polecenia, w czasie pozostawania pracownika w dyspozycji pracodawcy w drodze między siedzibą pracodawcy a miejscem wykonywania obowiązku wynikającego ze stosunku pracy.

Zatem jak łatwo zauważyć występujące przyczynę i skutek. Skutek (uraz) kompensowany będzie z ubezpieczenia np. społecznego. Pojęcie razu rozumiane jako uszkodzenie tkanek ciała lub narządów człowieka, które nastąpiło w wyniku zadziałania czynnika zewnętrznego. Samo uszkodzenia ciała może nastąpić w różnym nasileniu i rozległości. Nie musi być długotrwałe ani stałe. Skutek wypadku w postaci urazu czy śmierci, jako szkody na osobie ubezpieczeniowej, może być natychmiastowym następstwem wypadku albo może nastąpić w późniejszym terminie. Pojęcie urazy występuje nie tylko w ubezpieczeniu wypadkowym, a samo ustalenie urazy podlega przede wszystkim ocenie lekarskiej. Z tego względu jest to pojęcie najbardziej znane w medycynie sądowej, w której uraz określany jest jako działanie czynników szkodliwych o różnym charakterze takich jak: czynniki mechaniczne, czynniki chemiczne, wysoka lub niska temperatura, energia elektryczna itp. … . Wykładnia pojęcia wypadku przy pracy określonego w art. 3 ust. 1 Ustawy z dnia 30 października 2002 r., o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, prowadzi do wniosku, iż uraz lub śmierć są spowodowane wystąpieniem nagłego zdarzenia, które zostało wywołane przyczyną zewnętrzną. Zatem należy przyjąć, że w definicji wypadku przy pracy uraz występuje w znaczeniu skutku nagłego zdarzenia, a nie np. jako przyczyna uszkodzenia ciała lub jego rodzaj. Ustawodawca, wprowadzając do definicji wypadku przy pracy określenie „uraz lub śmierć”, zaakcentował, iż wypadek obejmuje tylko zdarzenia powodujące szkodę na osobie, a świadczenia w niej przewidziane służą jej pokryciu. To twierdzenie jest uzasadnione, gdy uwzględni się, iż regulacja dotycząca odszkodowania za utratę lub uszkodzenie rzeczy pracownika wskutek wypadku przy pracy została przeniesiona do Kodeksu pracy. Chciałbym zwrócić uwagę, że szkoda oraz jej rodzaje, a więc również szkoda na osobie i szkoda w mieniu, mają wysoki poziom interdyscyplinarności. Judykatura i doktryna w dziedzinie prawa cywilnego chyba najdokładniej określiła szkody na osobie. Przecież w ujęciu tej gałęzi prawa szkodą jest każdy uszczerbek, jakiego doznaje poszkodowany we wszystkich rodzajach dóbr chronionych przez prawo, obejmując tym samym uszczerbek majątkowy i niemajątkowy (krzywdę). Przypomnę, że szkodą jest uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia, śmierć czy naruszenie innych dóbr osobistych, zarówno w wymiarze majątkowym, jak i niemajątkowym. Tym samy, proszę przyjrzeć się ustawowemu sformułowaniu definicji urazu, w której występuje spójnik „lub”, jest to zauważalny spójnik alternatywy dwóch zdań – „urazem jest uszkodzenie tkanek ciała” i urazem jest „uszkodzenie narządów człowieka”, pomijając wykładnię językową, w moim odczuciu „uszkodzenie” w odniesieniu do zdrowia to wywołanie zmian w tkankach i narządach. Problem polega na tym, że częścią organizmu ludzkiego pełniącą określoną funkcję jest narząd, a każdy narząd człowieka jest zbudowany z tkanek. W związku z tym, można założyć, iż uszkodzenie narządu będzie także związane ze zmianami w tkankach, co pociąga za sobą zamiany anatomiczne.

Należy również zaznaczyć, że „uraz” i „związek z pracą” jest elementem pojęcia wypadku przy pracy zdefiniowanym ustawowo, a pozostałe elementy takie jak „nagłość i przyczyna zewnętrzna” zostały ukształtowane przez doktrynę i judykaturę. Dlatego też, pozwala to uniknąć wieloznaczności w zakresie pojęcia szkody na osobie (w rozumieniu definicji wypadku przy pracy). A trzeba pamiętać, że szkoda na osobie jest pojęciem zbiorczym dla wielu różnych uszczerbków dotyczących organizmu człowieka, podczas gdy definicja wypadku przy pracy wymienia tylko dwie jej postacie: „uszkodzenie tkanek ciała lub narządów oraz śmierć”. Myślę, że stosowanie terminu „szkoda na osobie” może wprowadzać w błąd, gdyż jak wskazano wyżej definicja wypadku przy pracy wskazuje własną terminologię. W ten sposób ustawodawca uzupełnił definicję wypadku przy pracy o element szkody na osobie, zbliżając się do określenia go, jako zdarzenia losowego, czyli faktu nieszczęśliwego dla człowieka, zagrażającego jego życiu lub zdrowiu, charakteryzującego się niepewnością, co do jego wystąpienia.

Związek przyczynowy – należy pamiętać, że pomiędzy wypadkiem a wykonywaną pracą powinien zaistnieć związek. W doktrynie i orzecznictwie prawa pracy utrwalony został pogląd, że związek zdarzenia z pracą nie musi mieć charakteru adekwatnego związku przyczynowego w takim znaczeniu, by praca była czynnikiem sprawczym zdarzenia. Nie jest konieczne, by określone zdarzenie było następstwem wykonywania przez pracownika czynności lub poleceń wymienionych w ustawie wypadkowej. Wystarczy, że czynnik sprawczy wypadku przy pracy, mają charakter przyczyny zewnętrznej, wstąpi w czasie pracy i jest powiązany funkcjonalnie z pracą. Chciałbym w tym miejscu zwrócić uwagę na art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy z 30.10.2002 roku o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, artykuł ten pozwala na uznanie związku z pracą nie tylko wypadku, który zdarzył się podczas wykonywania przez pracownika czynności na rzecz pracodawcy, nawet bez polecenia, ale również takiego, który nastąpił w związku z wykonywaniem tego rodzaju czynności (SN z 17.7.2006 r., I UK 28/06). W świetle obecnego orzecznictwa wypadkiem przy pracy jest każde zdarzenie, które doprowadziło do uszczerbku na zdrowiu pracownika, a w szczególności wypadek przy pracy jako nagłe zdarzenie powinien nastąpić podczas lub w związku z wykonywaniem przez pracownika zleconych czynności lub poleceń , zaznaczam zleconych przez przełożonego i dotyczących pracy. W związku z tym przypomnę, że pogląd ten ma źródło w orzecznictwie z 1978 roku (wyr. SN z 29.9.1978 r., III PRN 31/78), gdzie Sąd Najwyższy wskazał, iż związek zdarzenia z pracą będzie zerwany, chociażby samo zdarzenie nastąpiło na terenie zakładu pracy i w godzinach pracy, jeżeli pracownik w przeznaczonym na pracę czasie zachowuje się w taki sposób lub przedsiębierze takie czynności, które nie wynikają z zatrudnienia (…) lub są przeciwne celom zatrudnienia, a przez to powodują, że w istotnym ze względu na moment zdarzenia czasie dochodzi do zerwania czasowego związku z pracą. Taki skutek może, choć nie musi, wywołać wprowadzenie się pracownika w stan nietrzeźwości. Zrywa związek z pracą pracownik, który po zakończeniu czynności wynikających z umowy o pracę pozostaje na terenie zakładu pracy jedynie w celu picia alkoholu (..) SN z 23.5.2000 r., II UKN 551/99, OSNAPiUS 2001, Nr 22, poz. 672. Natomiast obecnie zapomina się o tzw. zasadzie powiązania funkcjonalnego, przecież w doktrynie i orzecznictwie utrwalony został pogląd, że związek zdarzenia z pracą nie musi być adekwatnym związkiem przyczynowym w takim znaczeniu, by praca była koniecznym czynnikiem sprawczym zdarzenia. Proszę zauważyć, że wypadek pozostaje w związku z pracą, gdy zdarzenie nagłe, wywołane przyczyną zewnętrzną, wystąpi podczas świadczenia pracy, wykonywania poleceń pracodawcy (niekoniecznie służbowych, proszę nie mylić pojęć), podejmowania nawet bez poleceń czynności na rzecz pracodawcy, więc chodzi tu o działanie w interesie zakładu pracy.

Podsumowując, w judykaturze utrwalony jest pogląd o szerokim rozumieniu przyczyny zewnętrznej wypadku przy pracy. Niedopuszczalne jest przyjęcie, że jeżeli poszkodowany nie jest w stanie wykazać innej, dodatkowej przyczyny zdarzenia, to wynika z tego, że przyczyną jest przyczyna tkwiąca w organizmie pracownika (wyr. SN z 24.4.2009 r., I UK 336/08). Przyczyną zewnętrzną zdarzenia, które można uznać za wypadek przy pracy może być każdy czynnik zewnętrzny, tzn. niewynikający z wewnętrznych właściwości człowieka, zdolny wywołać w istniejących warunkach szkodliwe skutki (uraz). W tym znaczeniu, przyczyną zewnętrzną mogą być nie tylko narzędzia pracy, maszyna, siły przyrody, lecz również czyn innej osoby, a nawet praca i czynności samego poszkodowanego. Za przyczynę zewnętrzną należy uznać np. działanie maszyny uszkadzającej ciało, uderzenie spadającego przedmiotu, podźwignięcie, niezręczny ruch, potknięcie się.

Witam serdecznie,

ZUS chroni nas i wypłaca odszkodowania za powstały uraz w przypadku wystąpienia wypadku przy pracy. Niestety nie każde zdarzenie powodujące uraz mające miejsce w przy jest traktowane jako wypadek przy pracy. Zgodnie z definicją za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć pracownika, które nastąpiło w związku z pracą.

Pana opis wskazuje, że brak jest przyczyny zewnętrznej i dlatego zdarzenie nie spełnia definicji link zewnętrzny zablokowany. Przyczyną zewnętrzną jest np. poślizgnięcie się na mokrej po umyciu podłodze bez zabezpieczenia, potknięcie się o karton zostawiony przez innego pracownika, uszkodzenie ciała przez wadliwą maszynę, upadek ze źle zabezpieczonego rusztowania itp. Niestety w przypadku błędnego nadepnięcia nogą na powierzchnię o dobrym stanie brak jest przyczyny zewnętrznej a co za tym idzie brak przyznania świadczenie. Jeśli jednak schody były w złym stanie, to radzę odwołać się od decyzji ZUS.

Polecam lekturę naszego link zewnętrzny zablokowany. Dowie się Pan z niego więcej o uzyskaniu odszkodowania z ZUS.

Życzę zdrowia oraz wszystkiego dobrego i razie dalszych pytań zapraszam do kontaktu poprzez wysłanie zgłoszenia albo odpowiedź na forum.

Pozdrawiam,

Izabela